Μελέτη λεμφαγγειογενετικών παραγόντων και δεικτών στο καρκίνωμα του τραχήλου της μήτρας

Thumbnail Image
Date
Authors
Σωτηροπούλου, Νικολίτσα
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Abstract
Η διήθηση των λεμφαγγείων και οι μεταστάσεις στους λεμφαδένες είναι κρίσιμης σημασίας προγνωστικοί παράγοντες για το διηθητικό καρκίνωμα εκ πλακώδους επιθηλίου του τραχήλου της μήτρας του ανθρώπου. Όμως τα αποτελέσματα των μελετών που συσχετίζουν την λεμφαγγειακή πυκνότητα εντός και πέριξ του όγκου, όπως αυτή αναδεικνύεται με τη χρήση δεικτών του λεμφαγγειακού ενδοθηλίου, με τις κλινικο-παθολογοανατομικές παραμέτρους και την πρόγνωση του καρκίνου είναι ετερογενή και πολλές φορές αντιφατικά. Σκοπός της παρούσας μελέτης ηταν να διερευνήσουμε το ρόλο της λεμφαγγειογέννεσης στο πλακώδες καρκίνωμα του τραχήλου της μήτρας. Στη παρούσα μελέτη διερευνήθηκε σε 72 περιστατικά διηθητικού καρκινώματος εκ πλακώδους επιθηλίου μήτρας, με τη μέθοδο της ανοσοιστοχημείας, η έκφραση των λεμφαγγειακών αυξητικών παραγόντων VEGF-C και VEGF-D και ο υποδοχέας αυτών VEGFR3. Η έκφραση αυτών των μορίων συσχετίστηκε με την λεμφαγγειακή και αγγειακή πυκνότητα καθώς και με τη διήθηση λεμφαγγείων, τις μεταστάσεις σε λεμφαδένες, τον βαθμό κακοηθείας του όγκου, το στάδιο κατά FIGO και την παρουσία φλεγμονώδους διηθήματος. Διερευνήθηκε επίσης η έκφραση δεικτών για το ενδοθήλιο των λεμφαγγείων όπως η ποδοπλανίνη (D2-40), ο Lyve και ο Prox-1 καθώς και ο πανενδοθηλιακός δείκτης CD31. Μέσω της έκφρασης αυτών των δεικτών στο λεμφαγγειακό ενδοθήλιο καθορίσθηκε η λεμφαγγειακή και η αγγειακή πυκνότητα (VD) η οποία συσχετίστηκε επίσης με τις λεμφαδενικές μεταστάσεις, τον βαθμό κακοηθείας του όγκου, το στάδιο κατά FIGO και την παρουσία φλεγμονώδους διηθήματος. Τα αποτελέσματα αυτής της μελέτης έδειξαν ότι η πρωτεΐνη VEGF-D εκφράστηκε στο κυτταρόπλασμα των καρκινικών κυττάρων και σχετίσθηκε στατιστικά σημαντικά και θετικά με τις μεταστάσεις σε λεμφαδένες, την παρουσία καρκινικών εμ- βόλων μέσα στα λεμφαγγεία, με το στάδιο κακοηθείας κατά FIGΟ καθώς και την περιογκική λεμφαγγειακή πυκνότητα. Η έκφραση της πρωτεΐνης VEGF-C στην παρούσα μελέτη εντοπίσθηκε στο κυτταρόπλασμα των καρκινικών κυττάρων και συσχετίστηκε στατιστικά σημαντικά και θετικά με διήθηση σε λεμφαγγεία λεμφαγγειακών εμβόλων. Οριακά σημαντική θετική συσχέτιση βρέθηκε επίσης μεταξύ της έκφρασης της πρωτεΐνης VEGF-C και προγνωστικών παραμέτρων όπως οι μεταστάσεις σε λεμφαδένες, ο βαθμός κακοηθείας του όγκου και το στάδιο κατά FIGO . H σημαντική συσχέτιση που παρατηρήθηκε μεταξύ του VEGF-C και της αγγειακής πυκνότητας όπως αυτή αναδείχθηκε με το δείκτη CD31 υποδεικνύει ότι ο VEGF-C μπορεί να εμπλέκεται και στην αγγειογένεση του όγκου. Η πρωτεΐνη VEGFR-3 εκφράστηκε στο ενδοθήλιο των λεμφαγγείων αλλά και των αιμοφόρων αγγείων και συσχετίσθηκε στατιστικά σημαντικά και θετικά με την έκφραση του παράγοντα VEGF-D και VEGF-C, ευρήματα που υποδηλώνουν ότι ο VEGFR3 δεν αποτελεί ειδικό λεμφαγγειακό δείκτη. Οι πρωτεΐνες ποδοπλανίνη (D2-40), Lyve-1 και Prox-1, εκφράστηκαν αποκλειστικά στο ενδοθήλιο των λεμφαγγείων. Η λεμφαγγειακή πυκνότητα όπως αυτή αναδείχθηκε με τους δείκτες D2-40, Lyve-1 and Prox-1 βρέθηκε σημαντικά μεγαλύτερη στις περιοχές γύρω από τον όγκο σε σχέση με τις εντός του όγκου περιοχές. Όμως ούτε η περιογκική ούτε η ενδοογκική λεμφαγγειακή πυκνότητα δεν σχετίσθηκε στατιστικά σημαντικά με τις μεταστάσεις στους λεμφαδένες. Ενδιαφέρον ήταν η παρουσία θετικής ανοσοχρώ160 σης για τον Prox-1 στους πυρήνες των καρκινικών κυττάρων, εύρημα που συμφωνεί και με προηγούμενες μελέτες σε άλλους όγκους. Με τη χρήση του δείκτη D2-40 αναδείχθηκε μεγάλος αριθμός καρκινικών εμβόλων σε λεμφαγγεία, ενώ η περιογκική λεμφαγγειακή πυκνότητα όπως προσδιορίστηκε με τον ίδιο δείκτη συσχετίσθηκε στατιστικά σημαντικά και θετικά με τη διήθηση λεμφαγγείων από καρκινικά κύτταρα. Η περιογκική και η ενδοογκική μικροαγγειακή πυκνότητα όπως αξιολογήθηκε με το δείκτη CD-31 σχετίσθηκε στατιστικά σημαντικά και θετικά με το βαθμό κακοηθείας του όγκου και με μεταστάσεις σε λεμφαδένες. Παρατηρήθηκε ακόμα στατιστικά σημαντική θετική συσχέτιση μεταξύ της λεμφαγγειακής πυκνότητας, όπως αυτή αναδείχθηκε με τους δείκτες Prox-1 και Lyve-1 και της παρουσίας φλεγμονώδους διήθησης στο στρώμα του όγκου Συμπερασματικά η λεμφαγγειακή πυκνότητα όπως εκτιμήθηκε με πολλαπλούς λεμφαγγειακούς δείκτες εντός και πέριξ του όγκου δεν σχετίσθηκε με λεμφαδενικές μεταστάσεις ούτε με το βαθμό κακοηθείας του όγκου ούτε και με το στάδιο κατά FIGO εύρημα που εισηγείται ότι η λεμφαγγειογένεση στον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας δεν είναι αναγκαία για τη λεμφαδενική μετάσταση και την εξέλιξη του όγκου. Εν τούτοις, η έκφραση λεμφαγγειογενετικών παραγόντων από τα καρκινικά κύτταρα και η θετική συσχέτιση τους με δυσμενείς προγνωστικούς παράγοντες του καρκίνου όπως το στάδιο και οι μεταστάσεις στους λεμφαδένες εισηγείται ότι οι παράγοντες αυτοί μπορεί να εμπλέκονται και μάλιστα να έχουν σημαντικό ρόλο στην λεμφαδενική μετάσταση και στην εξέλιξη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας. Επίσης, τα ευρήματα μας υποστηρίζουν ότι η φλεγμονή μπορεί να προάγει την λεμφαγγειογένεση στον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας. Περισσότερες μελέτες ωστόσο απαιτούνται για να διευκρινιστεί ο ακριβής ρόλος των λεμφαγγειογενετικών παραγόντων και της λεμφαγγειογένεσης στον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας με σκοπό τη ανεύρεση νέων θεραπειών που θα στοχεύσουν την αναστολή της λεμφαγγειογένεσης στο καρκίνωμα του τραχήλου.
Description
Keywords
Λεμφαγγειογένεση, Λεμφαγγειογενετικοί παράγοντες
Citation