Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία (ΔΕ)

Permanent URI for this collection

Browse

Recent Submissions

Now showing 1 - 5 of 21
  • Thumbnail Image
    Item
    Open Access
    Η περιβαλλοντική εκπαίδευση μέσω της τέχνης. Δυνατότητες αξιοποίησης των εικαστικών τεχνών για την ευαισθητοποίηση παιδιών προσχολικής ηλικίας στο θέμα της προστασίας των δασικών οικοσυστημάτων
    (2023-09-14) Κατσούδα, Βικτωρία Ειρήνη; Katsouda, Victoria Eirini
    Η παρούσα διπλωματική εργασία βασικό στόχο της έχει να διερευνήσει τη δυνατότητα καλλιέργειας του οικολογικού τρόπου σκέψης και δράσης σε μαθητές/τριες προσχολικής ηλικίας μέσω σχεδιασμένων παρεμβάσεων αισθητικής αγωγής και, ειδικότερα, συμμετοχής τους σε εικαστικές δραστηριότητες, οι οποίες συνδυάζουν την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση με την τέχνη. Ειδικότερα, εξετάζουμε εάν και σε ποιο βαθμό είναι εφικτό να βελτιώσουμε τον τρόπο που τα παιδιά αντιλαμβάνονται το περιβάλλον, στην προκειμένη περίπτωση το δασικό περιβάλλον και τους κινδύνους που αυτό διατρέχει, καθώς και να καλλιεργήσουμε την ευαισθησία τους απέναντι στην ανάγκη προστασίας του. Πιο συγκεκριμένα, αυτό που επιδιώκεται είναι, μέσα από την πράξη της καλλιτεχνικής διεργασίας, τα παιδιά της νηπιακής ηλικίας να αξιοποιήσουν την αναδυόμενη σχέση που υπάρχει ανάμεσα στην αισθητική και στην προστασία του περιβάλλοντος. Στην εργασία παρουσιάζεται επίσης το κίνημα της περιβαλλοντικής/οικολογικής τέχνης προκειμένου να καταδειχθεί η συμβολή της στην ανάπτυξη οικολογικής συνείδησης και να καταδειχθεί η σημασία της χρήσης στοιχείων περιβαλλοντικής τέχνης σε προγράμματα και δραστηριότητες περιβαλλοντικής εκπαίδευσης. Η επιλογή του συγκεκριμένου θέματος έγινε, λόγω της επιτακτικής ανάγκης που υπάρχει τα τελευταία χρόνια για την προστασία του περιβάλλοντος του πλανήτη. Σε θεωρητικό πλαίσιο, θεωρούμε ότι αν τα παιδιά εκπαιδευτούν από μικρή ηλικία να προστατεύουν το περιβάλλον που ζουν, τότε ως αυριανοί πολίτες θα είναι υπεύθυνοι. Στη προσπάθεια αυτή, η τέχνη θα παίξει σημαντικότατο ρόλο στην εκπαίδευση για την προστασία του περιβάλλοντος, καθώς τα παιδιά μέσω αυτής εκφράζονται και ανακαλύπτουν νέες γνώσεις, οι οποίες αποτελούν κινητήρια δύναμη για μάθηση, συμμετέχουν ενεργά και κατ' επέκταση συλλαμβάνουν πιο εύκολα και εξοικειώνονται την έννοια "προστασία του περιβάλλοντος". Ειδικότερα, δεδομένου ότι τα περιβαλλοντικά προβλήματα είναι πολλά, εμείς θα εστιάσουμε στην έννοια "καταστροφή των δασών - πυρκαγιές".
  • Thumbnail Image
    Item
    Open Access
    Επισκόπηση των πρακτικών που αξιοποιούν οι νηπιαγωγοί για την ανάδειξη της πολιτισμικής διαφορετικότητας
    (2002-07-20) Μενούνου, Μαρία; Menounou, Maria
    Η παρούσα εργασία διερεύνησε τις πρακτικές που αξιοποιούν στην τάξη τους οι νηπιαγωγοί για την ανάδειξη και την αξιοποίηση της διαφορετικότητας και κατ’ επέκταση τη συμπερίληψη των παιδιών από διαφορετικά πολιτισμικά περιβάλλοντα. Για την επίτευξη του σκοπού της έρευνας αξιοποιήθηκε το εργαλείο της συνέντευξης με 4 νηπιαγωγούς. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι εκπαιδευτικοί αξιοποιούν πολλές και διαφορετικές πρακτικές προκειμένου να αναδείξουν και να αξιοποιήσουν τη πολιτισμική διαφορετικότητα και να προωθήσουν κατ’ επέκταση τη συμπερίληψη. Μάλιστα, μέσω της διερεύνησης των πρακτικών που εφαρμόζουν οι νηπιαγωγοί προέκυψε ότι, πράγματι πολλές από αυτές φαίνεται να συνδέονται με το πλαίσιο που προτείνει η Συμπεριληπτική, η Διαπολιτισμική και η Μετασχηματιστική Παιδαγωγική, θεωρητικές προσεγγίσεις που κινούνται γύρω από μία κοινή βάση
  • Thumbnail Image
    Item
    Open Access
    Κακοποίηση και παραμέληση ατόμων μεγαλύτερης ηλικίας την εποχή της πανδημίας
    (2023-05-31) Δαραξή, Γεωργία; Μητρομάρα, Μηλίτσα Μαρία; Daraxi, Georgia; Mitromara, Militsa Maria
    Η κακοποίηση ηλικιωμένων είναι ένα κρίσιμο ζήτημα που επηρεάζει εκατομμύρια ηλικιωμένους παγκοσμίως και η πανδημία COVID-19 έχει εντείνει αυτό το ζήτημα. Σε αυτή την βιβλιογραφική εργασία, εξετάζουμε τις διάφορες διαστάσεις της κακοποίησης ηλικιωμένων και τον αντίκτυπο της πανδημίας σε αυτό το θέμα. Διερευνούμε επίσης τη βιολογική διάσταση της γήρανσης και πώς συμβάλλει στην ευπάθεια στην κακοποίηση των ηλικιωμένων. Επιπλέον, εξετάζουμε τους ισχύοντες νόμους για την κακοποίηση ηλικιωμένων και την αποτελεσματικότητά τους στην πρόληψη και την αντιμετώπιση τους. Τα ευρήματά μας υποδηλώνουν ότι οι βιολογικές αλλαγές που συμβαίνουν κατά τη διάρκεια της γήρανσης μπορούν να κάνουν τους ηλικιωμένους πιο ευάλωτους στην κακοποίηση και οι ισχύοντες νόμοι ενδέχεται να μην είναι αποτελεσματικοί στην πρόληψη και την αντιμετώπιση του φαινομένου. Η πανδημία COVID-19 έχει δημιουργήσει νέες προκλήσεις για την πρόληψη και την αντιμετώπιση της κατάχρησης, όπως η ανάγκη για εικονικές υπηρεσίες υποστήριξης και ο αυξημένος κίνδυνος κατάχρησης σε οίκους ευγηρίας. Απαιτείται περαιτέρω έρευνα για τον προσδιορισμό των πιο αποτελεσματικών στρατηγικών για την πρόληψη και την αντιμετώπιση της κακοποίησης ηλικιωμένων και οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής θα πρέπει να δώσουν προτεραιότητα στην ανάπτυξη πολιτικών και παρεμβάσεων που προστατεύουν τα δικαιώματα και την αξιοπρέπεια και την αποτροπή της κακοποιητικής συμπεριφοράς.
  • Thumbnail Image
    Item
    Open Access
    Σχέση ανάμεσα στο παιχνίδι και τη μάθηση, σύμφωνα με την οπτική των νηπιαγωγών
    Γεωργοπούλου, Παναγιώτα; Georgopoulou, Panagiota
    Αυτή η μελέτη διερευνά την οπτική των Ελλήνων νηπιαγωγών σχετικά με τη διδασκαλία, το παιχνίδι και τη μάθηση. Τι είναι η διδασκαλία; Πώς μαθαίνουν τα παιδιά; Τι είναι το παιχνίδι; Τι είδους παιχνίδι ενσωματώνουν οι καθηγητές στην καθημερινή πρακτική; Η σχέση μεταξύ παιχνιδιού και μάθησης τονίστηκε εδώ και πολύ καιρό από σπουδαίους παιδαγωγούς όπως ο Froebel και η Montessori, καθώς και από ψυχολόγους παιδιών όπως ο Piaget και ο Vygotsky. Το παιχνίδι στις μέρες μας είναι κοινώς αποδεκτό ως πολύτιμο συστατικό της προσχολικής εκπαίδευσης. Θεωρείται μια κατάσταση στην οποία τα παιδιά μαθαίνουν και αποκτούν ακαδημαϊκές καθώς και κοινωνικές δεξιότητες αβίαστα και ευτυχισμένα. Το ελληνικό πρόγραμμα σπουδών φαίνεται να συμφωνεί με αυτήν την άποψη. Η σχέση μεταξύ παιχνιδιού και μάθησης που αντικατοπτρίζει το πρόγραμμα σπουδών είναι σημαντική για την εκπαίδευση των μικρών παιδιών, αλλά πιο σημαντική είναι η άποψη των ίδιων των εκπαιδευτικών, καθώς είναι υπεύθυνοι να εφαρμόζουν το πρόγραμμα σπουδών στην καθημερινή πρακτική. Ακολούθησε μια ποιοτική ερευνητική διαδικασία προκειμένου να εξεταστούν σε βάθος τα ερευνητικά ερωτήματα. Διεξήχθησαν δέκα ημιδομημένες συνεντεύξεις με Έλληνες καθηγητές νηπιαγωγείου και αναλύθηκαν επίσης. Οι απαντήσεις των συμμετεχόντων κωδικοποιήθηκαν και κατηγοριοποιήθηκαν σύμφωνα με τα σχετικά θέματα. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι εκπαιδευτικοί που συμμετέχουν στην έρευνα χαρακτηρίζουν τη διδασκαλία ως μια διαδικασία με επίκεντρο το παιδί με βάση τα ενδιαφέροντα των παιδιών (4), υποστηρίζουν ότι εξαρτάται από το διδακτικό αντικείμενο και μπορεί να αξιοποιεί πολλές στρατηγικές μάθησης, μεταξύ των οποίων και το παιχνίδι (2), την ταυτίζουν με το παιχνίδι και τη χαρά (2), ότι έχει να κάνει με τη μίμηση (1)και οφείλει να είναι πολυαισθητηριακή, δηλαδή να συνδυάζει π.χ. ήχο, εικόνα, κίνηση (1). Η εκμάθηση για αυτούς τους εκπαιδευτικούς σχετίζεται με το παιχνίδι (4), με τη βιωματική μάθηση (με την έννοια της ενεργούς συμμετοχής ή της αισιο-κινητικής κάλυψης) (4), με τον πολυαισθητηριακό τρόπο μάθησης (1) και μάθηση μπορεί να προκύψει με κάθε είδους δραστηριότητα (1). Το παιχνίδι ορίζεται ως καθοδηγούμενες δραστηριότητες παιχνιδιού (5) ή κυρίως ως ελεύθερο και αυθόρμητο παιχνίδι (2), ως μέσο μάθησης (3), ως δραστηριότητα η οποία διασκεδάζει και προσφέρει χαρά στα παιδιά (3), μια πολύπλοκη δραστηριότητα (2) και όλα στο νηπιαγωγείο είναι παιχνίδι (1). Το παιχνίδι με χειρισμό αντικειμένων σπάνια ενσωματώνεται στην καθημερινή πρακτική και όταν γίνεται είναι κυρίως μέσω των οργανωμένων εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων, ενώ τα επιτραπέζια παιχνίδια και τα παιχνίδια με κάρτες χρησιμοποιούνται σχεδόν καθημερινά κυρίως κατά τη διάρκεια δραστηριοτήτων ελεύθερης επιλογής και αυθόρμητου παιχνιδιού. Η εξερεύνηση, το παιχνίδι ρόλων και τα παιχνίδια στον υπολογιστή περιλαμβάνονται σε καθημερινή ή εβδομαδιαία βάση.
  • Thumbnail Image
    Item
    Open Access
    Η οπτική των παιδιών για το παιχνίδι
    Κατσαΐτη, Σμαράγδα-Μαρία; Katsaiti, Smaragda-Maria
    Αν και πολλοί ερευνητές και παιδαγωγοί έχουν προσπαθήσει να ορίσουν το παιχνίδι, δεν υπάρχει ένας κοινώς αποδεκτός ορισμός λόγω της πολύπλευρης σημασίας του. Στη σχετική βιβλιογραφία μπορούμε να εντοπίσουμε ορισμένα χαρακτηριστικά του παιχνιδιού σχετικά με τη σημασία των οποίων φαίνεται να συμφωνεί η πλειονότητα των ερευνητών: το παιχνίδι προσφέρει χαρά στους παίκτες, είναι μια εθελοντική δραστηριότητα, εστιάζει περισσότερο στη διαδικασία παρά στον στόχο, διακρίνεται από την πραγματικότητα. Ο σκοπός αυτής της έρευνας είναι να μελετήσει την προοπτική του παιδιού στο παιχνίδι και πιο συγκεκριμένα να διερευνήσει ποια αντικείμενα ή δραστηριότητες ορίζουν ως παιχνίδι και δεύτερον εάν συνδέουν το παιχνίδι με τη μάθηση. Υιοθετώντας μια ποιοτική προοπτική, πραγματοποιήσαμε συνεντεύξεις με είκοσι εννέα παιδιά, από τρεις ξεχωριστές σχολικές τάξεις νηπιαγωγείου της Πάτρας. Η συνέντευξη περιλάμβανε ερωτήσεις ανοιχτού τύπου και τα παιδιά συμμετείχαν στη συνέντευξη σε ζευγάρια. Τα ιχνογραφήματα των παιδιών χρησιμοποιήθηκαν ως διευκόλυνση της διαδικασίας συνέντευξης και της αναζήτησης της άποψης τους. Τα παιδιά προσδιόρισαν (μέσω του προφορικού λόγου ή/και του σχεδίου) πενήντα ένα παιχνίδι/παιχνίδια ως τα αγαπημένα τους, με αναφορά στο σχολικό πλαίσιο, πενήντα δυο με αναφορά στο σπίτι και τριάντα πέντε με αναφορά στο υπαίθριο παιχνίδι (πλατεία, παιδική χαρά κ.λπ.). Τα περισσότερα παιδιά προτιμούσαν να παίζουν με παιχνίδια-αντικείμενα ενώ βρίσκονταν στο σχολείο και στο σπίτι, ενώ τα παιχνίδια δράσης και ο εξοπλισμός της παιδικής χαράς ήταν τα αγαπημένα τους σχετικά με το υπαίθριο παιχνίδι. Συζητώντας τι είναι και τι δεν είναι παιχνίδι/παιχνίδια τα παιδιά αναφέρθηκαν/σχεδίασαν κατά κύριο λόγο εξοπλισμό οικιακό ή τάξης και αντικείμενα τεχνολογίας. Τέλος, είκοσι τέσσερα παιδιά δήλωσαν ότι μαθαίνουν κάτι όταν παίζουν, δείχνοντας ότι συσχετίζουν το παιχνίδι με τη μάθηση.