Η επίδραση της εργαζόμενης μνήμης και του επιπέδου γλωσσομάθειας στη δεύτερη γλώσσα στην παραγωγή γραπτού λόγου στη δεύτερη γλώσσα από μαθητές της Β' γυμνασίου
Loading...
Date
2026-03-23
Authors
Νάκου, Ελισάβετ
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Abstract
Η παρούσα διδακτορική διατριβή διερεύνησε την επίδραση της λειτουργίας της εργαζόμενης μνήμης και του επιπέδου γλωσσομάθειας στην παραγωγή γραπτού λόγου σε δεύτερη γλώσσα από μαθητές της Β’ γυμνασίου. Η σύνθεση γραπτών κειμένων αποτελεί πολυδιάστατη και γνωστικά απαιτητική διαδικασία για τον συγγραφέα, καθώς προϋποθέτει την ενεργοποίηση και τον συντονισμό πολλαπλών γνωστικών και γλωσσικών λειτουργιών. Καθίσταται δε ακόμη πιο απαιτητική όταν διενεργείται σε μια δεύτερη γλώσσα, που δεν έχει κατακτηθεί ακόμη, αλλά βρίσκεται στο στάδιο της εκμάθησης. Η παρούσα μελέτη εστίασε στην επίδραση και προβλεπτική ικανότητα του φωνολογικού κυκλώματος, του κεντρικού συστήματος ελέγχου και του επιπέδου γλωσσομάθειας στη δεύτερη γλώσσα στην ευχέρεια και ορθότητα γραπτού λόγου στη δεύτερη γλώσσα. Το δείγμα αποτελούνταν από 178 μαθητές της Β’ γυμνασίου, φυσικούς ομιλητές της ελληνικής γλώσσας, οι οποίοι συνέθεσαν κείμενα αφηγηματικού λόγου στην αγγλική, ως δεύτερη γλώσσα, και την ελληνική. Τα κείμενα αξιολογήθηκαν ως προς την ευχέρεια και την ορθότητα λόγου (ορθές και μη ορθές ακολουθίες λέξεων). Η αξιολόγηση της εργαζόμενης μνήμης έγινε με την εφαρμογή σταθμισμένων τεστ, τα οποία βασίζονται σε συστοιχία σχετικών δοκιμασιών των Pickering και Gathercole (2001). Κατά τη στατιστική ανάλυση των δεδομένων αξιοποιήθηκαν, επίσης, στοιχεία σχετικά με το επίπεδο γλωσσομάθειας στη δεύτερη γλώσσα των συμμετεχόντων. Τα αποτελέσματα της στατιστικής ανάλυσης ανέδειξαν συνάφεια του φωνολογικού κυκλώματος με τις μη ορθές ακολουθίες λέξεων στην πρώτη και δεύτερη γλώσσα, και με το επίπεδο γλωσσομάθειας στη δεύτερη γλώσσα. Διαπιστώθηκε, επίσης, συνάφεια του κεντρικού συστήματος ελέγχου με την ευχέρεια παραγωγής γραπτού λόγου στην πρώτη και δεύτερη γλώσσα, με τις ορθές ακολουθίες λέξεων και στις δύο γλώσσες, καθώς και με το επίπεδο γλωσσομάθειας στη δεύτερη γλώσσα. Ακόμη, βρέθηκε συνάφεια μεταξύ πρώτης και δεύτερης γλώσσας αναφορικά με την ευχέρεια και την ορθότητα γραπτού λόγου. Από τη μελέτη προβλεπτικής ικανότητας των σχετικών παραγόντων για την ερμηνεία διακύμανσης της μεταβλητής ευχέρεια παραγωγής γραπτού λόγου στη δεύτερη γλώσσα προέκυψαν ως προβλεπτικοί παράγοντες η ικανότητα κεντρικού συστήματος ελέγχου, η αθροιστική ικανότητα φωνολογικού κυκλώματος και κεντρικού συστήματος ελέγχου, το επίπεδο γλωσσομάθειας στη δεύτερη γλώσσα και η ευχέρεια παραγωγής γραπτού λόγου στην πρώτη γλώσσα. Οι ίδιοι προβλεπτικοί παράγοντες προέκυψαν και από το μοντέλο ερμηνείας διακύμανσης της μεταβλητής ορθές ακολουθίες λέξεων στη δεύτερη γλώσσα. Τέλος, για την ερμηνεία διακύμανσης της μεταβλητής μη ορθές ακολουθίες λέξεων στη δεύτερη γλώσσα προέκυψαν ως προβλεπτικοί παράγοντες η ικανότητα φωνολογικού κυκλώματος, το επίπεδο γλωσσομάθειας στη δεύτερη γλώσσα και οι μη ορθές ακολουθίες λέξεων στην πρώτη γλώσσα. Η αξιοποίηση των συγκεκριμένων ευρημάτων μπορεί να συμβάλει στην πληρέστερη κατανόηση προκλήσεων, που αντιμετωπίζουν οι μαθητές αναφορικά με τη συγγραφή στη δεύτερη γλώσσα, καθώς και στον σχεδιασμό εκ μέρους των εκπαιδευτικών πιο αποτελεσματικής εκπαιδευτικής προσέγγισης για την ανάπτυξη της συγκεκριμένης δεξιότητας.
Description
Keywords
Εργαζόμενη μνήμη, Φωνολογικό κύκλωμα, Κεντρικό σύστημα ελέγχου, Επίπεδο γλωσσομάθειας στη δεύτερη γλώσσα, Παραγωγή γραπτού λόγου σε δεύτερη γλώσσα