Αποτύπωση ενάλιου αρχαιολογικού χώρου στην Αστυπάλαια, με μεθόδους τηλεπισκόπησης (Κυκλάδες)
| datacite.contributor.RelatedPerson | Χριστοδούλου, Δημήτριος | |
| datacite.contributor.RelatedPerson | Παπαθεοδώρου, Γεώργιος | |
| datacite.contributor.Supervisor | Γεραγά, Μαρία | |
| dc.contributor.author | Σιαμαλέκα, Ευτυχία | |
| dc.contributor.other | Siamaleka, Eftychia | |
| dc.date.accessioned | 2026-10-22T05:59:00Z | |
| dc.date.available | 2026-10-22T05:59:00Z | |
| dc.date.issued | 2026-10-05 | |
| dc.degree | masterThesis | |
| dc.description.abstract | Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τη δυνατότητα αξιοποίησης υποβρύχιου φωτογραφικού υλικού για την τρισδιάστατη αποτύπωση επιμέρους τμημάτων του πυθμένα στο Βαθύ Αστυπάλαιας, στην παράκτια ζώνη του αρχαιολογικού χώρου του ακρωτηρίου Ελληνικό. Η έρευνα εντάσσεται στο πλαίσιο της μη επεμβατικής τεκμηρίωσης υποθαλάσσιων παράκτιων τοπίων και επικεντρώνεται στις δυνατότητες και στους περιορισμούς της φωτογραμμετρικής επεξεργασίας δεδομένων που προήλθαν από μια δοκιμαστική διάταξη ταυτόχρονης ακουστικής και οπτικής καταγραφής. Το διαθέσιμο φωτογραφικό αρχείο περιλάμβανε 74.914 εικόνες από δύο κάμερες GoPro, τοποθετημένες στην πλατφόρμα πολυδεσμικού βυθομέτρου, ώστε να καταγράφουν τον πυθμένα κατά τη διάρκεια της βαθυμετρικής αποτύπωσης. Συμπληρωματικά αξιοποιήθηκαν αρχεία πλοήγησης, βαθυμετρικά δεδομένα και μωσαϊκό ηχοβολιστή πλευρικής σάρωσης (Side Scan Sonar). Η φωτογραμμετρική επεξεργασία πραγματοποιήθηκε στο Agisoft Metashape με μεθόδους Structure from Motion (SfM) και περιέλαβε την οργάνωση και ευθυγράμμιση επιμέρους φωτογραφικών ακολουθιών, δοκιμές συνένωσής τους και παραγωγή τρισδιάστατων μοντέλων και ορθομωσαϊκών σε επιλεγμένα τμήματα. Παράλληλα, αναπτύχθηκε διαδικασία επεξεργασίας με Python για τον έλεγχο των μεταδεδομένων EXIF, την αναγνώριση των καμερών και τη διερεύνηση της χρονικής αντιστοίχισης των φωτογραφιών με τις καταγραφές πλοήγησης. Λόγω της ασυμφωνίας των εσωτερικών ρολογιών των καμερών με τον χρόνο της έρευνας, εφαρμόστηκε δοκιμαστική υπόθεση συγχρονισμού, βάσει της οποίας υπολογίστηκαν εκτιμώμενες οριζόντιες θέσεις των λήψεων. Οι θέσεις αυτές χρησιμοποιήθηκαν για διερευνητική χωρική απεικόνιση σε περιβάλλον Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών (GIS), χωρίς να θεωρηθούν ανεξάρτητα επαληθευμένη γεωαναφορά. Η μεταβλητή ποιότητα των εικόνων, οι δυσκολίες φωτογραμμετρικής σύνδεσης και οι αυξημένες υπολογιστικές απαιτήσεις περιόρισαν τη δυνατότητα ενοποίησης των ανακατασκευών. Ωστόσο, η επεξεργασία μικρότερων, συνεκτικών ακολουθιών επέτρεψε την παραγωγή τοπικών μοντέλων με χρήσιμη οπτική πληροφορία. Παρουσιάζονται δύο χαρακτηριστικά παραδείγματα: η ακολουθία 110GOPRO, στην οποία εξετάστηκαν μορφολογικά και γραμμικά στοιχεία του πυθμένα, και η ακολουθία 126GOPRO, στην οποία αποτυπώθηκαν τμήματα με παρουσία ποσειδωνίας. Η συγκριτική εξέτασή τους με το μωσαϊκό Side-Scan Sonar υποστήριξε την ποιοτική διερεύνηση των χαρακτηριστικών αυτών, χωρίς να οδηγήσει σε οριστική αρχαιολογική ταυτοποίηση ή πλήρη οριοθέτηση της βλάστησης. Η εργασία αναδεικνύει τη χρησιμότητα της υποβρύχιας φωτογραμμετρίας ως συμπληρωματικής πηγής οπτικής τεκμηρίωσης του παράκτιου αρχαιολογικού τοπίου και του φυσικού του περιβάλλοντος. Παράλληλα, η αξιολόγηση της δοκιμαστικής εφαρμογής υπογραμμίζει την ανάγκη σχεδιασμού των λήψεων με επαρκή επικάλυψη και ελεγχόμενη γεωμετρία, επαληθευμένου συγχρονισμού των συστημάτων και ανεξάρτητου ελέγχου της χωρικής και μετρικής ακρίβειας των παραγόμενων μοντέλων. | |
| dc.description.translatedabstract | This thesis examines the potential of underwater imagery for the three-dimensional reconstruction of selected seabed sections in Vathy, Astypalaia, within the coastal zone of the archaeological site of Cape Elliniko. The study contributes to the non-invasive documentation of submerged coastal landscapes and focuses on the capabilities and limitations of photogrammetric processing using data acquired through an experimental setup for simultaneous acoustic and optical recording. The available photographic dataset comprised 74,914 images captured by two GoPro cameras mounted on the platform of a multibeam echosounder to record the seabed during bathymetric surveying. Navigation records, bathymetric data and a side-scan sonar mosaic were also used. Photogrammetric processing was conducted in Agisoft Metashape using Structure from Motion (SfM) methods and included the organisation and alignment of individual image sequences, attempts to merge them, and the production of three-dimensional models and orthomosaics for selected sections. A Python-based workflow was also developed to examine EXIF metadata, identify the cameras and investigate the temporal correspondence between photographs and navigation records. Because the cameras’ internal clocks did not match the actual survey time, a trial synchronisation hypothesis was applied to estimate the horizontal positions of the images. These positions supported exploratory spatial visualisation in a Geographic Information System (GIS), but were not treated as independently verified georeferencing. Variable image quality, difficulties in connecting image sequences and high computational demands limited the integration of individual reconstructions. Nevertheless, processing smaller, coherent sequences enabled the production of local models providing useful visual information. Two representative examples are presented: the 110GOPRO sequence, which allowed the examination of seabed morphology and linear features, and the 126GOPRO sequence, which depicted seabed sections with Posidonia seagrass. Comparison with the side-scan sonar mosaic supported the qualitative investigation of these features, without establishing definitive archaeological identification or fully delineating the vegetation. The study demonstrates the usefulness of underwater photogrammetry as a complementary source of visual documentation for the coastal archaeological landscape and its natural setting. Evaluation of the experimental application also highlights the need for image acquisition with sufficient overlap and controlled geometry, verified synchronisation between recording systems, and independent assessment of the spatial and metric accuracy of the resulting models. | |
| dc.identifier.uri | https://hdl.handle.net/10889/33260 | |
| dc.language.iso | el | |
| dc.rights | Attribution 3.0 Greece | en |
| dc.rights.uri | http://creativecommons.org/licenses/by/3.0/gr/ | |
| dc.subject | Υποβρύχια φωτογραμμετρία | |
| dc.subject | Τρισδιάστατη ανακατασκευή | |
| dc.subject | Ενάλια αρχαιολογία | |
| dc.subject.alternative | Underwater photogrammetry | |
| dc.subject.alternative | Structure from motion (SfM) | |
| dc.subject.alternative | Three-dimensional reconstruction | |
| dc.subject.alternative | Underwater archaeology | |
| dc.title | Αποτύπωση ενάλιου αρχαιολογικού χώρου στην Αστυπάλαια, με μεθόδους τηλεπισκόπησης (Κυκλάδες) | |
| dc.title.alternative | Remote sensing-based documentation of archaeological site of Astypalaia (Cyclades) |