Επιδημιολογική ανάλυση και μοντελοποίηση των παραγόντων κινδύνου τραυματισμών του ώμου σε αθλούμενους του CrossFit στην Ελλάδα
Loading...
Date
2025-11-06
Authors
Μπακαράκη, Ακριβή
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Abstract
Εισαγωγή: Η άρθρωση του ώμου εμφανίζεται ως η συχνότερα τραυματιζόμενη στο άθλημα του CrossFit (CF), με σοβαρές λειτουργικές και αγωνιστικές συνέπειες. Η πολυπαραγοντική φύση των τραυματισμών αυτών δυσχεραίνει τον εντοπισμό προγνωστικών δεικτών μέσω των κλασικών γραμμικών μεθόδων στατιστικής ανάλυσης.
Σκοπός: Η παρούσα διδακτορική διατριβή έχει σκοπό την επιδημιολογική αποτύπωση των τραυματισμών του ώμου σε αθλητές CF στην Ελλάδα. Επιπλέον, στοχεύει στον προσδιορισμό των παραγόντων κινδύνου, καθώς και στην ανάπτυξη ενός μοντέλου πρόβλεψης μέσω προηγμένων μεθόδων Μηχανικής Μάθησης (ΜΜ).
Μεθοδολογία: Η διερεύνηση του θέματος δομήθηκε σε τρεις βασικές διεργασίες. Η πρώτη περιλάμβανε τη δημιουργία και διερεύνηση της αξιοπιστίας μεταξύ εξεταστών και επαναλαμβανόμενων μετρήσεων ενός πρωτότυπου, ειδικού για το άθλημα, εργαλείου λειτουργικής αξιολόγησης, του CF Functional Assessment Battery for the Shoulder joint (CF-FABS). Η δεύτερη αποτελούσε την προοπτική μελέτη κοόρτης ενός δείγματος 109 αθλητών CF, οι οποίοι παρακολουθήθηκαν για 12 μήνες σχετικά με την εμφάνιση τραυματισμών στον ώμο. Κατά την τρίτη και τελευταία φάση της μελέτης, τα δημογραφικά, επιδημιολογικά και δεδομένα λειτουργικής αξιολόγησης των συμμετεχόντων συνέθεσαν το προφίλ των αθλητών αυτών, οι παράγοντες κινδύνου αναζητήθηκαν μέσω γραμμικών και μη γραμμικών μεθόδων, και τέλος δημιουργήθηκε ένα μοντέλο ικανό να προβλέπει αν ένας αθλητής θα οδηγηθεί σε τραυματισμό του ώμου ή όχι.
Αποτελέσματα: Οι τιμές του συντελεστή Cohen’s κ για την αξιοπιστία μεταξύ αξιολογητών ξεπέρασαν το 0,82 με ποσοστιαία συμφωνία ≥ 90% για όλες τις δοκιμασίες του CF-FABS, ενώ για την αξιοπιστία επανελέγχου ξεπέρασαν το 0,66 με συμφωνία ≥ 75%. Μέσω της προοπτικής μελέτης προέκυψε συχνότητα τραυματισμών του ώμου (Injury Incidence Rate-IIR) ίση με 0,79 τραυματισμούς ανά 1.000 ώρες συμμετοχής. Η πλειοψηφία των τραυματισμών αφορούσε το στροφικό πέταλο (45%), κατά κύριο λόγο αντιπροσωπεύοντας βλάβες υπέρχρησης (80%). Ως επί το πλείστον οι τραυματισμοί σχετίζονταν με ασκήσεις Ολυμπιακής άρσης βαρών (45%). Τα αποτελέσματα γραμμικής στατιστικής και μοντελοποίησης με λογιστική παλινδρόμηση, όπως και πολυπαραγοντικής ανάλυσης (PCA, FAMD) δεν κατέδειξαν στατιστικώς σημαντική συσχέτιση των τραυματισμών με κάποια από τις μεταβλητές του δείγματος. Προχωρημένη μοντελοποίηση με ΜΜ κατέδειξε το βέλτιστο μοντέλο Random Forest, το οποίο ήταν ικανό να προβλέψει τραυματισμό στον ώμο με μέση ακρίβεια 63%, υποδεικνύοντας χαμηλή υπερπροσαρμογή στα δεδομένα. Το μοντέλο κατέδειξε ως κρίσιμους παράγοντες το πλευρικό έλλειμμα ROM έσω τροφής, έξω στροφής και κάμψης, την ύπαρξη ιστορικού τραυματισμού του μη κυρίαρχου και του κυρίαρχου ώμου, τη συνοδεία πόνου στον ώμο κατά το άθλημα, καθώς και τη συμμετρία RΟΜ των παραπάνω κινήσεων του ώμου.
Συμπεράσματα: Το CF-FABS αποτελεί το πρώτο αξιόπιστο και εύχρηστο εργαλείο ως δοκιμασία πεδίου για την αποκάλυψη εμβιομηχανικών παρεκκλίσεων από προπονητές, αλλά και ερευνητές για περεταίρω μελέτη. Η ύπαρξη προηγούμενου τραυματισμού, ο πόνος κατά το CF, καθώς και οι πλευρικές διαφορές ROM αποτελούν κρίσιμα χαρακτηριστικά για την εμφάνιση τραυματισμού στον ώμο. Έναντι παραδοσιακών προσεγγίσεων, η ΜΜ είναι ικανή να παρέχει ερμηνεύσιμο και πρακτικό πλαίσιο πρόβλεψης, ικανό να υποστηρίξει τον έγκαιρο εντοπισμό αθλητών υψηλού κινδύνου και τον σχεδιασμό στοχευμένων στρατηγικών πρόληψης.
Description
Keywords
Τραυματισμοί ώμου, Πρόβλεψη αθλητικού τραυματισμού, Μηχανική μάθηση, Προαγωνιστική αξιολόγηση