Εμπλουτισμός περιβάλλοντος ως παρέμβαση σε παιδιά σε κίνδυνο ανάπτυξης ή με αναπτυξιακή διαταραχή
| datacite.contributor.RelatedPerson | Τραχάνη, Ευτυχία | |
| datacite.contributor.RelatedPerson | Ξεργιά, Σοφία | |
| datacite.contributor.Supervisor | Μπανιά, Θεοφανή | |
| dc.contributor.author | Καρανίκα, Ευφροσύνη | |
| dc.contributor.other | Karanika, Effrosyni | |
| dc.date.accessioned | 2026-08-27T07:10:55Z | |
| dc.date.available | 2026-08-27T07:10:55Z | |
| dc.date.issued | 2026-07-20 | |
| dc.degree | masterThesis | |
| dc.description.abstract | Οι νευροαναπτυξιακές διαταραχές και οι καταστάσεις αυξημένου κινδύνου αναπτυξιακής διαταραχής μπορούν να επηρεάσουν πολλαπλούς τομείς της ανάπτυξης, όπως την κινητικότητα, τη γνωστική λειτουργία, την επικοινωνία, την αισθητηριακή επεξεργασία και την κοινωνική αλληλεπίδραση. Η πρώιμη παιδική ηλικία αποτελεί περίοδο αυξημένης νευροπλαστικότητας, γεγονός που καθιστά τις πρώιμες εμπειρίες και τις παρεμβάσεις ιδιαίτερα σημαντικές για την αναπτυξιακή πορεία του παιδιού.Σκοπός της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης ήταν η μελέτη τηςαποτελεσματικότητας του εμπλουτισμού περιβάλλοντος ως παρέμβασης σε παιδιά σε κίνδυνο ανάπτυξης ή με νευροαναπτυξιακή διαταραχή.ΜέθοδοςΗ βιβλιογραφική αναζήτηση πραγματοποιήθηκε στις ηλεκτρονικές βάσεις δεδομένων PubMed και Scopus. Συμπεριλήφθηκαν παρεμβατικές μελέτες που εξέταζαν μορφές εμπλουτισμού περιβάλλοντος ή συναφείς παρεμβάσεις, όπως πολυαισθητηριακή διέγερση, αισθητικοκινητικό εμπλουτισμό, βρεφικό μασάζ, πρώιμη κινητική παρέμβαση και γονεοκεντρικές παρεμβάσεις. Το τελικό δείγμα της ανασκόπησης περιλάμβανε 18 τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες ή τυχαιοποιημένες παρεμβατικές μελέτες σε διαφορετικούς παιδιατρικούς πληθυσμούς, όπως πρόωρα βρέφη, βρέφη υψηλού κινδύνου για εγκεφαλική παράλυση, παιδιά με διαταραχή αυτιστικού φάσματος, σύνδρομο Down και σύνδρομο Rett. Η μεθοδολογική ποιότητα των μελετών αξιολογήθηκε με την κλίμακα PEDro.Αποτελέσματα και συμπέρασμαΤα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι παρεμβάσεις εμπλουτισμού περιβάλλοντος συνδέθηκαν κυρίως με θετικές επιδράσεις σε κινητικές, αισθητηριακές, νευροσυμπεριφορικές και κοινωνικοεπικοινωνιακές εκβάσεις. Οι πιο σταθερές βελτιώσεις παρατηρήθηκαν σε παρεμβάσεις που εφαρμόστηκαν πρώιμα, σε φυσικά περιβάλλοντα όπως το σπίτι ή η Μονάδα Εντατικής Νοσηλείας Νεογνών, και περιλάμβαναν ενεργή συμμετοχή των γονέων ή φροντιστών. Ωστόσο, οι επιδράσεις στη γλώσσα, στη γνωστική ανάπτυξη και στις δεξιότητες καθημερινής ζωής ήταν λιγότερο σταθερές. Τελικά, ο εμπλουτισμός περιβάλλοντος φαίνεται να αποτελεί μια υποσχόμενη προσέγγιση στην πρώιμη παρέμβαση, αλλά απαιτούνται περισσότερες μελέτες με μεγαλύτερα δείγματα, πιο ακριβέστερη περιγραφή των παρεμβάσεων και μακροπρόθεσμη παρακολούθηση. | |
| dc.description.translatedabstract | Neurodevelopmental disorders and conditions of increased developmental risk may affect multiple developmental domains, including motor function, cognition, communication, sensory processing, and social interaction. Early childhood is a period of increased neuroplasticity, making early experiences and interventions important for the developmental trajectory of the child. The aim of this systematic review was to examine the effectiveness of environmental enrichment as an intervention for children at developmental risk or with neurodevelopmental disorders.MethodsA literature search was conducted in the electronic databases PubMed and Scopus.Intervention studies examining environmental enrichment or related approaches were included. These interventions involved multisensory stimulation, sensorimotor enrichment, infant massage, early motor intervention, and parent-mediatedinterventions. The final sample included 18 studies involving different pediatric populations, such as preterm infants, infants at high risk of cerebral palsy, children with autism spectrum disorder, Down syndrome, and Rett syndrome. The methodological quality of the included studies was assessed using the PEDro scale.Results and conclusionThe results demonstrated that environmental enrichment interventions were mainly associated with positive effects on motor, sensory, neurobehavioral, and socialcommunication outcomes. The most consistent improvements were observed in early interventions, interventions in natural environments such as home or Neonatal Intensive Care Unit and included active parental or caregiver involvement. However, effects on language, cognitive development, and daily living skills were less consistent. Overall, environmental enrichment appears to be a promising approach in early intervention, although further studies with larger samples, more accurate intervention descriptions, and long-term follow-up are needed. | |
| dc.identifier.uri | https://hdl.handle.net/10889/32687 | |
| dc.language.iso | el | |
| dc.rights | Attribution-NonCommercial-ShareAlike 3.0 Greece | en |
| dc.rights.uri | http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/3.0/gr/ | |
| dc.subject | Εμπλουτισμός περιβάλλοντος | |
| dc.subject | Πρώιμη παρέμβαση | |
| dc.subject | Νευροπλαστικότητα | |
| dc.subject | Παιδιατρική αποκατάσταση | |
| dc.subject.alternative | Environmental enrichment | |
| dc.subject.alternative | Early intervention | |
| dc.subject.alternative | Neuroplasticity | |
| dc.subject.alternative | Pediatric rehabilitation | |
| dc.title | Εμπλουτισμός περιβάλλοντος ως παρέμβαση σε παιδιά σε κίνδυνο ανάπτυξης ή με αναπτυξιακή διαταραχή | |
| dc.title.alternative | Environmental enrichment as an intervention in children at risk of or with a developmental disorder |