Η αναλυτικοσυνθετική μέθοδος από τον Πλάτωνα μέχρι τις νέες τεχνολογίες

Αλεξοπούλου, Ιωάννα

Η αναλυτικοσυνθετική μέθοδος από τον Πλάτωνα μέχρι τις νέες τεχνολογίες

Authors

Αλεξοπούλου, Ιωάννα

Abstract

Η παρούσα εργασία εξετάζει ιστορικά την εμφάνιση, διαμόρφωση και εξέλιξη της αναλυτικοσυνθετικής γεωμετρικής μεθόδου, με στόχο να αναδειχθεί η ευρετική της αξία και η παρουσία της ως τρόπος σκέψης στα πλαίσια της επιστημονικής δραστηριότητας. Αρχικά εξετάζεται το ζήτημα της προέλευσης της μεθόδου, ανιχνεύοντας τις αναφορές στο έργο του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη, ενώ στη συνέχεια γίνεται αναφορά στη γεωμετρική μέθοδο της απαγωγής η οποία χαρακτηρίστηκε από τους μετέπειτα μελετητές πρόδρομος της αναλυτικοσυνθετικής μεθόδου. Ακολουθεί σχολιασμός του πρώτου ορισμού της μεθόδου, ο οποίος εντοπίζεται στα σχόλια του δεκάτου τρίτου βιβλίου των «Στοιχείων» του Ευκλείδη (αγνώστου σχολιαστή), ενώ παράλληλα παρουσιάζονται παραδείγματα από το έργο του Αρχιμήδη και του Απολλώνιου. Γίνεται αναφορά στο έργο «Συναγωγή» του Πάππου, ο οποίος επτά αιώνες μετά τον Ευκλείδη εξετάζει διεξοδικά την αναλυτικοσυνθετική μέθοδο και διατυπώνει έναν δεύτερο, πληρέστερο ορισμό, που ενώ αποτελεί τη βασική αναφορά των μελετητών, επιδέχεται περισσότερες από μια ερμηνείες, προκαλώντας μια σειρά άρθρων σε σχέση με αυτό που αργότερα ονομάστηκε «ζήτημα της κατεύθυνσης». Περιλαμβάνονται επίσης αναφορές από έργα Αράβων μαθηματικών, οι οποίοι τον 10ο αιώνα μ.Χ. εξακολουθούν να χρησιμοποιούν την αναλυτικοσυνθετική μέθοδο για την επίλυση γεωμετρικών προβλημάτων. Η εργασία ολοκληρώνεται με στιγμιότυπα από τη νεώτερη εποχή, όπου διαπιστώνεται η παρουσία της αναλυτικοσυνθετικής μεθόδου ως τρόπος σκέψης στην εξέλιξη της επιστήμης, περιλαμβάνοντας μια μικρή παρουσίαση της περίπτωσης του σχεδιασμού προϊόντων ως παράδειγμα επίδρασης της μεθόδου στις νέες τεχνολογίες.