Αναπαραστάσεις της μητρότητας στην τριλογία «Εγκλιματισμός κάτω από τον Φοίβο» και τον "Μεγάλο ύπνο" του Μ. Καραγάτση
Loading...
Date
2026-02-27
Authors
Οικονομάκη, Χιόνα-Άννα
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Abstract
Η παρούσα εργασία στοχεύει στη διερεύνηση των τρόπων με τους οποίους αναπαρίσταται η μητρική φιγούρα στο πεζογραφικό έργο του Μ. Καραγάτση. Συγκεκριμένα, εξετάζει τα μυθιστορήματα: Ο Συνταγματάρχης Λιάπκιν (α΄έκδ. 1933), Η Μεγάλη Χίμαιρα (α΄έκδ. 1936) και Γιούγκερμαν (α΄έκδ. τόμ. α΄ 1938, α΄έκδ. τόμ. β΄ 1941), που συγκροτούν την τριλογία «Εγκλιματισμός κάτω από τον Φοίβο», καθώς και το αυτοβιογραφικό ψυχογράφημα Ο Μεγάλος Ύπνος (α΄έκδ. 1946). Η ανάλυση οργανώνεται γύρω από τρεις βασικούς άξονες: τις «οιδιπόδειες», τις «στερεοτυπικές» και τις «φαλλικές» μητέρες. Η κατηγοριοποίηση αυτή λειτουργεί ως ερμηνευτικό εργαλείο, που επιτρέπει την ανάδειξη των διαφορετικών τρόπων με τους οποίους η μητρική φιγούρα επιδρά στη συγκρότηση της ταυτότητας των ηρώων και στην εξέλιξη της δράσης. Στο πρώτο κεφάλαιο, οι μητρικές μορφές εξετάζονται υπό το πρίσμα της ψυχαναλυτικής θεωρίας του Σίγκμουντ Φρόυντ και σύγχρονων έμφυλων προσεγγίσεων, με έμφαση στις ασυνείδητες συγκρούσεις και τις δυναμικές που διαμορφώνουν τη σχέση μητέρας και παιδιού. Το δεύτερο κεφάλαιο επικεντρώνεται στην ανάλυση των στερεοτυπικών όψεων της μητρότητας στο πλαίσιο των κοινωνικών και ιδεολογικών επιταγών του Μεσοπολέμου. Το τρίτο κεφάλαιο εστιάζει στις φαλλικές μητέρες, μελετώντας τις μορφές εκείνες που υπερβαίνουν τα παραδοσιακά όρια του κοινωνικού τους ρόλου και ενσαρκώνουν μηχανισμούς εξουσίας κι ελέγχου. Από την ανάλυση προκύπτει ότι η μητρική φιγούρα αποτελεί κεντρικό άξονα για τη συγκρότηση των ηρώων και τη διάρθρωση της πλοκής στο έργο του Μ. Καραγάτση.
Description
Keywords
Μεσοπόλεμος, Μ. Καραγάτσης, Νεοελληνική λογοτεχνία, Μητρότητα, Ψυχαναλυτική κριτική