Μελέτη νέων λειτουργιών της ταλίνης στη φυσιολογία και την παθοφυσιολογία του ενδοθηλίου

Loading...
Thumbnail Image

Date

2023-10-23

Authors

Ρούνη, Γεωργία

Journal Title

Journal ISSN

Volume Title

Publisher

Abstract

Απαραίτητη προϋπόθεση για την ομαλή λειτουργία των ενδοθηλιακών κυττάρων κατά την αγγειογένεση αλλά και στην ομοιοστασία των αγγείων αποτελεί η ρύθμιση των θέσεων κυτταρικής προσκόλλησης στην εξωκυττάρια μήτρα. Η δημιουργία και η αναδιοργάνωση των θέσεων κυτταρικής προσκόλλησης γίνεται μέσω ενός συμπλόκου δομικών και σηματοδοτικών πρωτεϊνών, που οργανώνεται μέσω των ιντεγκρινών διαμεμβρανικών πρωτεϊνών, και ονομάζεται «συνδεόσωμα». Κύρια πρωτεΐνη του συνδεοσώματος αποτελεί η talin, η οποία παίζει καθοριστικό ρολό στην λειτουργία των αγγείων καθώς η έλλειψη της από τα ενδοθηλιακά κύτταρα οδηγεί σε πρώιμο εμβρυικό θάνατο. Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι η κατανόηση των μοριακών μηχανισμών που ρυθμίζουν τις θέσεις κυτταρικής προσκόλλησης, εστιάζοντας στη διαλεύκανση της λειτουργίας της talin στη φυσιολογία και παθοφυσιολογία του ενδοθηλίου. Μελετώντας το ρόλο της talin σε σταθερά προσκολλημένα κύτταρα αναδείχθηκε η καθοριστική της σημασία στην μηχανική κυτταρική απόκριση των ενδοθηλιακών κυττάρων. Συγκεκριμένα δείξαμε ότι δυο υπο-περιοχές της talin πρωτεΐνης, η περιοχή της κεφαλής (talin head) και η περιοχής της ράβδου (talin rod) μεμονωμένα μπορούν να αλληλεπιδρούν με άλλες πρωτεΐνες του συνδεοσώματος, όπως η paxillin, η tensin και η Kank και να ρυθμίζουν την μεταγωγή των δυνάμεων, τη σταθεροποίηση των θέσεων κυτταρικής προσκόλλησης και τη διατήρηση της μορφολογίας των ενδοθηλιακών κυττάρων. Επιπλέον, με τη χρήση της τεχνικής της πρωτεομικής ανάλυσης μελετήσαμε την οργάνωση του ενδοθηλιακού συνδεοσώματος. Τα αποτελέσματα ανέδειξαν την talin ως κύριο ρυθμιστή των θέσεων κυτταρικής προσκόλλησης αφού η γενετική εξάλειψη της talin μειώνει την έκφραση όλων των πρωτεϊνών του συνδεοσώματος. Πολύ σημαντικό εύρημα είναι ο νέος ρόλος της talin σε μεταβολικά μονοπάτια, όπως της γλυκόλυσης. Επιπρόσθετα πρωτεομικές μελέτες απομονωμένων θέσεων κυτταρικής προσκόλλησης, αποκάλυψαν νέα μέλη του συνδεοσώματος στα ενδοθηλιακά κύτταρα. Πιο συγκεκριμένα βρέθηκε η caprin-1, μια πρωτεΐνη που δεσμεύει RNA, να εντοπίζεται στις θέσεις κυτταρικής προσκόλλησης και να είναι εξαρτώμενη από την talin. Τέλος, δείξαμε πως η talin επηρεάζει την ακεραιότητα των διακυτταρικών συνδέσεων των ενδοθηλιακών κυττάρων, και αποσαφηνίσαμε τον μοριακό μηχανισμό για το σύνδρομο συστηματικής τριχοειδούς διαρροής , μια σπάνια νόσο που έχει σαν χαρακτηριστικό την αγγειακή διαρροή, με απώτερο σκοπό την εφαρμογή νέων θεραπευτικών στόχων. Συνολικά η παρούσα διδακτορική διατριβή ενίσχυσε την επιστημονική γνώση για τη φυσιολογική λειτουργία των αγγείων και συνέβαλλε στην κατανόηση των μηχανισμών παθοφυσιολογίας του ενδοθηλίου που εμπλέκεται σε πληθώρα παθολογικών καταστάσεων.

Description

Keywords

Ταλίνη, Ενδοθηλιακά κύτταρα, Αγγεία, Θέσεις κυτταρικής προσκόλλησης

Citation