Η επίδραση των ελεγκτικών μηχανισμών στην εργασιακή ικανοποίηση στον δημόσιο τομέα στην Ελλάδα
Loading...
Date
2026-02-05
Authors
Παυλάκη, Ευσταθία
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Abstract
Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει την επίδραση των ελεγκτικών μηχανισμών στην εργασιακή ικανοποίηση στον ελληνικό δημόσιο τομέα. Σκοπός της έρευνας είναι να διερευνήσει πώς οι διάφορες μορφές ελέγχου, εποπτείας και αξιολόγησης που εφαρμόζονται στη δημόσια διοίκηση επηρεάζουν την ικανοποίηση των υπαλλήλων από την εργασία τους. Το θεωρητικό πλαίσιο βασίζεται σε κλασικές και σύγχρονες θεωρίες εργασιακής ικανοποίησης και παρακίνησης (όπως η ιεράρχηση αναγκών του Maslow, οι δύο παράγοντες του Herzberg, η θεωρία προσδοκιών του Vroom και η θεωρία ισότητας του Adams), καθώς και σε έννοιες όπως η οργανωσιακή δικαιοσύνη και η Δημόσια Υπηρεσιακή Παρακίνηση (Public Service Motivation – PSM). Παράλληλα, εξετάζεται το θεσμικό πλαίσιο των ελεγκτικών μηχανισμών, συμπεριλαμβανομένων των τύπων ελέγχου (εσωτερικός, εξωτερικός), του νομικού πλαισίου στην Ελλάδα και διεθνών προτύπων όπως το μοντέλο εσωτερικού ελέγχου COSO.
Μεθοδολογικά, αξιοποιείται η μελέτη περίπτωσης ως ερευνητική στρατηγική, συνδυάζοντας εκτενή βιβλιογραφική ανασκόπηση και ανάλυση συγκεκριμένων παραδειγμάτων από τον ελληνικό δημόσιο τομέα. Παράλληλα, πραγματοποιείται συγκριτική επισκόπηση διεθνών και ελληνικών εμπειριών, με έμφαση στα συχνότερα αναφερόμενα θετικά και αρνητικά αποτελέσματα των μηχανισμών ελέγχου πάνω στην ικανοποίηση.
Τα κύρια ευρήματα υπογραμμίζουν ότι η επίδραση των ελεγκτικών μηχανισμών στην ικανοποίηση είναι πολυδιάστατη. Αφενός, οι μηχανισμοί αυτοί όταν σχεδιάζονται και εφαρμόζονται με τρόπο δίκαιο και διαφανή ενισχύουν το αίσθημα δικαιοσύνης, τη λογοδοσία και την εμπιστοσύνη, συμβάλλοντας σε υψηλότερη εργασιακή ικανοποίηση και καλύτερη απόδοση. Διαπιστώνεται ότι οι υπάλληλοι σε τέτοιο περιβάλλον νιώθουν το έργο τους πιο σημαντικό και αντλούν ηθική ικανοποίηση από την τήρηση των κανόνων. Αφετέρου, η υπερβολικά αυστηρή ή γραφειοκρατική εφαρμογή των ελέγχων μπορεί να έχει το αντίθετο αποτέλεσμα: δημιουργεί άγχος, μειώνει την αυτονομία και διαβρώνει το ηθικό των εργαζομένων, οδηγώντας σε χαμηλότερη ικανοποίηση. Εντός του ελληνικού δημόσιου τομέα, τα ευρήματα δείχνουν μια εύθραυστη ισορροπία: συνολικά η ικανοποίηση των υπαλλήλων κρίνεται μέτρια, με υψηλότερη ικανοποίηση σε παράγοντες όπως οι σχέσεις με συναδέλφους και η φύση της εργασίας, αλλά χαμηλότερη σε τομείς όπως οι διαδικασίες, οι ευκαιρίες εξέλιξης και οι ανταμοιβές. Αυτή η εικόνα επιβεβαιώνει ότι οι ανθρώπινες σχέσεις και ένα υποστηρικτικό κλίμα μπορούν να μετριάσουν τις αρνητικές επιπτώσεις των αυστηρών ελεγκτικών πλαισίων.
Η μελέτη καταλήγει στο ότι οι ελεγκτικοί μηχανισμοί ασκούν καθοριστική επιρροή στην εργασιακή ικανοποίηση. Μπορούν να λειτουργήσουν ευεργετικά για τους υπαλλήλους και την οργανωσιακή απόδοση όταν προάγουν ένα δίκαιο, διαφανές και υποστηρικτικό εργασιακό περιβάλλον, αλλά ενδέχεται να την αποδυναμώσουν όταν επιβάλλουν υπέρμετρη επίβλεψη και πίεση.
Τέλος, προτείνεται οι μηχανισμοί ελέγχου να σχεδιάζονται με έμφαση στην ισορροπία μεταξύ ελέγχου και υποστήριξης. Μέτρα όπως η παροχή εποικοδομητικής ανατροφοδότησης αντί τιμωρητικών πρακτικών και η ενσωμάτωση κινήτρων για τους εργαζομένους μπορούν να διασφαλίσουν ότι η λογοδοσία υπηρετεί τη βελτίωση χωρίς να υπονομεύει το ηθικό. Επιπλέον, επισημαίνεται η σημασία της καλλιέργειας της Δημόσιας Υπηρεσιακής Παρακίνησης (PSM) ως προστατευτικού παράγοντα, καθώς μπορεί να μετριάσει τις αρνητικές συνέπειες της αυξημένης λογοδοσίας. Οι προτάσεις της έρευνας συμβάλλουν στη διαμόρφωση πολιτικών που συνδυάζουν αποτελεσματικό έλεγχο με την προαγωγή της ικανοποίησης των εργαζομένων στο δημόσιο τομέα.
Description
Keywords
Ελεγκτικοί μηχανισμοί, Εργασιακή ικανοποίηση, Δημόσιος τομέας, Λογοδοσία, Διαφάνεια