Σύνθεση και αξιοποίηση κατάλληλων συνδετών για τη σύνθεση νέων μορίων PROTACs έναντι του υποδοχέα των ανδρογόνων
| datacite.contributor.RelatedPerson | Λάμαρη, Φωτεινή | |
| datacite.contributor.RelatedPerson | Μικέλης, Κωνσταντίνος | |
| datacite.contributor.Supervisor | Φουστέρης, Εμμανουήλ | |
| dc.contributor.author | Ζαφειροπούλου, Αικατερίνη | |
| dc.contributor.other | Zafeiropoulou, Aikaterini | |
| dc.date.accessioned | 2026-10-16T10:22:24Z | |
| dc.date.available | 2026-10-16T10:22:24Z | |
| dc.date.issued | 2026-10-16 | |
| dc.degree | graduateThesis | |
| dc.description.abstract | Ο καρκίνος του προστάτη (PCa) αποτελεί τη συχνότερη μη δερματική κακοήθεια στον ανδρικό πληθυσμό παγκοσμίως και χαρακτηρίζεται από υψηλά ποσοστά θνησιμότητας. Ο ανδρογονικός υποδοχέας (AR), μαζί με το σηματοδοτικό του μονοπάτι, είναι καθοριστικός για τη φυσιολογική ανάπτυξη και την ομοιόσταση του αδένα ενώ ταυτόχρονα, η συμμετοχή του στην καρκινογένεση τον αναδεικνύει σε πρωταρχικό θεραπευτικό στόχο. Παρότι η ορμονική θεραπεία και οι ανταγωνιστές του AR εφαρμόζονται ευρέως στην αντιμετώπιση του PCa, η αποτελεσματικότητά τους συχνά περιορίζεται από την ανάπτυξη ποικίλων μηχανισμών αντίστασης. Με κατευθυντήρια γραμμή τον σχεδιασμό νέων θεραπευτικών παραγόντων, έχουν αναπτυχθεί πρόσφατα καινοτόμα μόρια όπως τα PROTACs (PROteolysis-TArgeting Chimeras), τα οποία επάγουν την αποικοδόμηση του AR. Πρόκειται για ετεροδιλειτουργικά μόρια, στα οποία ένας προσδέτης δεσμεύεται στον ανδρογονικό υποδοχέα και ένας δεύτερος στρατολογεί μια E3 λιγάση· τα δύο αυτά τμήματα συνδεόνται μέσω ενός χημικού συνδέτη, με αποτέλεσμα την αποικοδόμηση του AR από το πρωτεάσωμα. Με στόχο την ανακάλυψη νέων αντικαρκινικών παραγόντων, δραστικών έναντι του PCa, η παρούσα ερευνητική εργασία εστίασε στη σύνθεση νέων χημικών συνδετών για μόρια PROTACs, τα οποία θα χρησιμοποιηθούν μελλοντικά για τη στόχευση και αποικοδόμηση του ανδρογονικού υποδοχέα. Ως συνδέτες επιλέχθηκαν δυο χημικά μόρια που ανήκουν σε διαφορετικές κατηγορίες συνδετών, ενός εύκαμπτου και ενός δύσκαμπτου χημικού συνδέτη. Η παραγωγή των τελικών μορίων PROTACs θα επιτευχθεί μελλοντικά μέσω αμιδικής σύζευξης των συνδετών με τα επιμέρους δομικά τμήματα. Οι νέοι αυτοί συνδέτες αναμένεται να προστεθούν σε μια ήδη υπάρχουσα βιβλιοθήκη μορίων χημικών συνδετών για την παραγωγή μορίων PROTACs, τα οποία στη συνέχεια θα αξιολογηθούν διεξοδικά ως υποψήφια PROTACs έναντι του AR σε βιολογικές δοκιμασίες έναντι καρκινικών κυτταρικών σειρών προστάτη, με σκοπό τη διερεύνηση της σχέσης μεταξύ χημικής δομής και βιολογικής δραστικότητας. | |
| dc.description.translatedabstract | Prostate cancer (PCa) is the most common non-skin malignancy among men worldwide and is associated with high mortality rates. The androgen receptor (AR), together with its signaling pathway, plays a crucial role in the normal development and homeostasis of the prostate gland, while its involvement in carcinogenesis makes it a primary therapeutic target. Although hormonal therapy and AR antagonists are widely used in the treatment of PCa, their effectiveness is often limited by the development of various resistance mechanisms. With the aim of developing new therapeutic agents, innovative compounds such as PROTACs (PROteolysis-TArgeting Chimeras), which induce AR degradation, have recently emerged. These are heterobifunctional molecules in which one ligand binds to the androgen receptor, while another recruits an E3 ligase. The two components are connected through a chemical linker, resulting in the degradation of AR by the proteasome. With the aim of discovering new anticancer agents with activity against PCa, the present research focused on the synthesis of new chemical linkers for PROTAC molecules, which will be used in the future to target and degrade the androgen receptor. Two chemical compounds belonging to different linker groups were synthesized: one flexible and one rigid chemical linker. The final PROTAC molecules will be generated in subsequent steps through amide coupling of the linkers to the corresponding structural components. These new compounds are expected to enrich our existing library of chemical linkers for the development of PROTAC molecules, which will subsequently be thoroughly evaluated as potential AR-targeting PROTACs in biological assays against prostate cancer cell lines, with the aim of investigating structure-activity relationships. | |
| dc.identifier.uri | https://hdl.handle.net/10889/33187 | |
| dc.language.iso | el | |
| dc.rights | Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International | en |
| dc.rights.uri | http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/ | |
| dc.subject | Καρκίνος του προστάτη | |
| dc.subject | Ανδρογονικοί υποδοχείς | |
| dc.subject | Συνδέτες | |
| dc.subject.alternative | Prostate cancer | |
| dc.subject.alternative | Androgen receptors | |
| dc.subject.alternative | PROTAC | |
| dc.subject.alternative | Linkers | |
| dc.title | Σύνθεση και αξιοποίηση κατάλληλων συνδετών για τη σύνθεση νέων μορίων PROTACs έναντι του υποδοχέα των ανδρογόνων | |
| dc.title.alternative | Synthesis and utilization of suitable linkers for the development of new PROTAC molecules targeting the androgen receptor |