Αναπαραγωγική απομόνωση μεταξύ των ειδών Podarcis peloponnesiacus & Podarcis thais
Loading...
Date
2026-09-15
Authors
Δρακόπουλος, Παναγιώτης
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Abstract
Η παρούσα εργασία διερευνά τους προζυγωτικούς μηχανισμούς αναπαραγωγικής απομόνωσης μεταξύ των δύο κρυπτικών αδελφών ειδών σαύρας Podarcis thais και Podarcis peloponnesiacus, τα οποία συνυπάρχουν σε ζώνη επαφής στην Πελοπόννησο. Παρά τη σημαντική γενετική τους απόκλιση (~1,72 εκατομμύρια χρόνια), τα είδη εμφανίζουν εκτεταμένη φαινοτυπική επικάλυψη, καθιστώντας την αναπαραγωγική απομόνωση αμφιλεγόμενη. Μελετήθηκαν 144 βιντεοσκοπημένα πειράματα μη-επιλογής (ομοιοτυπικά και ετεροτυπικά ζευγαρώματα) υπό ελεγχόμενες εργαστηριακές συνθήκες. Καταγράφηκαν συστηματικά 19 συμπεριφορές ανά άτομο και εφαρμόστηκαν πολυμεταβλητές στατιστικές μέθοδοι (PCA, jackknifed LDA, LMM). Τα αποτελέσματα κατέδειξαν: (α) ισχυρό φυλετικό διμορφισμό στη συμπεριφορά (94,03% ακρίβεια διάκρισης, p<0,001), με τα αρσενικά να εκδηλώνουν ενεργητικές προσεγγιστικές συμπεριφορές και τα θηλυκά αμυντική ακινησία, (β) ασύμμετρη συμπεριφορική διαφοροποίηση μεταξύ των ειδών—τα αρσενικά διακρίνονται επιτυχώς (80,60%, p<0,001), ενώ τα θηλυκά όχι (61,19%), και (γ) απουσία σαφούς συμπεριφορικής αλλαγής σε ετεροτυπικά ζευγαρώματα (48,48–61,76% ακρίβεια), υποδεικνύοντας ότι η ειδο-αναγνώριση δεν έχει ακόμη πλήρως αποκλίνει. Το Γραμμικό Μικτό Μοντέλο ανέδειξε το φύλο ως κυρίαρχο ρυθμιστή του ενδιαφέροντος (p<0,0001), ενώ η αλληλεπίδραση είδους × τύπου ζευγαρώματος ήταν οριακά σημαντική (p=0,052), υποδηλώνοντας πρώιμη τάση ομοιοτυπικής προτίμησης στο P. thais. Συμπερασματικά, τα ευρήματα υποστηρίζουν ένα μοντέλο «ημιτελούς προζυγωτικής απομόνωσης», συμβατό με πρόσφατη εξελικτική απόκλιση, όπου η αρσενική σηματοδότηση έχει αρχίσει να διαφοροποιείται αλλά τα συμπεριφορικά εμπόδια ετεροτυπικής σύζευξης παραμένουν ασθενή. Η εργασία θέτει τις βάσεις για μελλοντική ολοκληρωμένη μελέτη χημικής, οπτικής και συμπεριφορικής απόκλισης, συμβάλλοντας στην κατανόηση της κρυπτικής ειδογένεσης στο γένος Podarcis.
Description
Keywords
Προζυγωτικοί μηχανισμοί απομόνωσης, Σαύρες, Συμπεριφορικοί μηχανισμοί αναπαραγωγικής απομόνωσης