Νέες υβριδικές ενώσεις αρτεμισινίνης – 3β-αμινοχολικών παραγώγων με πιθανές αντικαρκινικές δράσεις
| datacite.contributor.RelatedPerson | Πάιρας, Γεώργιος | |
| datacite.contributor.RelatedPerson | Τοπούζης, Σταύρος | |
| datacite.contributor.Supervisor | Φουστέρης, Μανώλης | |
| dc.contributor.author | Κάτση, Άννα | |
| dc.contributor.other | Katsi, Anna | |
| dc.date.accessioned | 2025-03-04T07:27:07Z | |
| dc.date.available | 2025-03-04T07:27:07Z | |
| dc.date.issued | 2025-02-10 | |
| dc.degree | masterThesis | |
| dc.description.abstract | Η αρτεμισινίνη είναι ένα φυσικό προϊόν που απομονώνεται από το φυτό Artemisia annua L. και χρησιμοποιείται ευρέως στη θεραπεία της ελονοσίας. Βασικό χαρακτηριστικό της χημικής της δομής είναι η παρουσία μιας ενδοϋπεροξειδικής γέφυρας, η οποία ευθύνεται για τη βιολογική της δραστικότητα. Πέρα από την ανθελονοσιακή της δράση, η αρτεμισινίνη εμφανίζει ποικίλες βιολογικές ιδιότητες, μεταξύ των οποίων και ισχυρή αντικαρκινική δράση. Ο καρκίνος του προστάτη αποτελεί τη δεύτερη πιο συχνή μορφή καρκίνου στους άνδρες παγκοσμίως και η εμφάνιση ανθεκτικότητας στις υφιστάμενες θεραπείες καθιστά αναγκαία την εύρεση νέων θεραπευτικών προσεγγίσεων. Η αρτεμισινίνη εμφανίζει σημαντική κυτταροτοξικότητα σε προστατικές καρκινικές κυτταρικές σειρές, μέσω της ενεργοποίησης μηχανισμών όπως η απόπτωση, η αναστολή του κυτταρικού κύκλου και η αποικοδόμηση του ανδρογονικού υποδοχέα. Ωστόσο, χαρακτηριστικά όπως η περιορισμένη υδατοδιαλυτότητα, ο μικρός χρόνος ημιζωής και η μειωμένη βιοδιαθεσιμότητά της περιορίζουν τη χρήση της. Τα χολικά οξέα είναι αμφίφιλα στεροειδή μόρια που προέρχονται από τον καταβολισμό της χοληστερόλης και διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη ρύθμιση του μεταβολισμού των λιπιδίων, της γλυκόζης και της ενέργειας. Η αμφιφιλική φύση και η χημική ευελιξία που εμφανίζουν τα καθιστά πολύτιμα μόρια στον σχεδιασμό και σύνθεση νέων φαρμακευτικών ενώσεων μέσω της δημιουργίας συζευγμάτων, με σκοπό τη βελτίωση της διαλυτότητας, τη διευκόλυνση της μεταφοράς μέσω κυτταρικών μεμβρανών και την αύξηση της βιοδιαθεσιμότητας. Υβριδικά μόρια αρτεμισινίνης και χολικών οξέων έχουν συντεθεί και εμφανίζουν βελτιωμένα χαρακτηριστικά σε σύγκριση με τα μητρικά παράγωγα και αξιοσημείωτη δραστικότητα σε κυτταρικές σειρές καρκίνου του προστάτη. Στην παρούσα διπλωματική εργασία θα παρουσιαστεί η σύνθεση νέων υβριδικών μορίων αρτεμισινίνης και παραγώγων του 3β-αμινοχολικού οξέος, που φέρουν συνδέτη με 1,2,3-τριαζολικό δακτύλιο. Η προσέγγιση που ακολουθείται για τη δημιουργία των υβριδικών μορίων περιλαμβάνει τη σύνθεση δύο αρτεμισινινικών παραγώγων, τα οποία είναι τροποποιημένα παράγωγα του αρτεσουνικού οξέος. Εν συνεχεία, συντίθενται πέντε χολικά παράγωγα τα οποία φέρουν τροποποιήσεις στις θέσεις C-3 και C-24. Έπειτα, λαμβάνει χώρα η σύζευξη των αρτεμισινινικών και χολικών παραγώγων στη θέση C-24 του χολικού πυρήνα μέσω καταλυόμενης από Cu(I) 1,3-κυκλοπροσθήκης και λαμβάνονται τα επιθυμητά υβριδικά μόρια 24, 25, 26, 31, 32 και 33. Τέλος, παρουσιάζονται τα αποτελέσματα της επίδρασης της υβριδικής ένωσης 24 στη βιωσιμότητα κυτταρικών σειρών καρκίνου του προστάτη συγκριτικά με εκείνη του αρτεσουνικού οξέος. | |
| dc.description.translatedabstract | Artemisinin is a natural product isolated from the Artemisia annua plant and is widely used in the treatment of malaria. A key feature of its chemical structure is an endoperoxide bridge, which is responsible for its biological activity. In addition to its antimalarial activity, artemisinin displays a variety of biological properties, including a strong anticancer activity. Prostate cancer is the second most common type of cancer in men worldwide and the emergence of resistance to existing treatments triggers the discovery of new therapeutic approaches. Artemisinin exhibits significant cytotoxicity in prostate cancer cell lines through activation of mechanisms such as apoptosis, cell cycle inhibition and androgen receptor degradation. However, its limited water solubility, short half-life and reduced bioavailability limit its use. Bile acids are amphiphilic steroid molecules derived from the catabolism of cholesterol and play an important role in the regulation of lipids, glucose, and energy metabolism. Their amphiphilic nature and chemical flexibility render them valuable molecules for the design and synthesis of new pharmaceutical compounds through the generation of conjugates to improve solubility, facilitate transport across cell membranes and increase bioavailability. Artemisinin-bile acid hybrids have been synthesized and show improved properties compared to the parent molecules and significant activity in prostate cancer cell lines. In this thesis, the synthesis of new artemisinin hybrid molecules which incorporate 3βaminocholic acid derivatives and a 1,2,3-triazole linker will be presented. For the generation of new hybrids, initially two modified derivatives of artesunic acid are synthesized. Subsequently, the synthesis of five bile derivatives with appropriate modifications at positions C-3 and C-24 is described. Finally, coupling of the artemisinin and bile acid part at position C24 of the steroidal skeleton via Cu(I)-catalyzed 1,3-cycloaddition results in the generation of the triazole-containing hybrid molecules 24, 25, 26, 31, 32, and 33. Finally, the effect of hybrid compound 24 on the viability of prostate cancer cell lines compared to that of artesunic acid is presented. | |
| dc.identifier.uri | https://hdl.handle.net/10889/29115 | |
| dc.language.iso | el | |
| dc.rights | Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International | en |
| dc.rights.uri | http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/ | |
| dc.subject | Αρτεμισινίνη | |
| dc.subject | Καρκίνος προστάτη | |
| dc.subject | Χολικά οξέα | |
| dc.subject | 1,2,3-τραζόλιο | |
| dc.subject.alternative | Artemisinin | |
| dc.subject.alternative | Prostate cancer | |
| dc.subject.alternative | Bile acids | |
| dc.subject.alternative | 1,2,3-triazole | |
| dc.title | Νέες υβριδικές ενώσεις αρτεμισινίνης – 3β-αμινοχολικών παραγώγων με πιθανές αντικαρκινικές δράσεις | |
| dc.title.alternative | New hybrid molecules of artemisinin–3β-aminocholic acid derivatives with potential anticancer activity |