Μπορεί το AI να πάσχει από ψυχικές διαταραχές;
| datacite.contributor.RelatedPerson | Παγωνδιώτης, Κωνσταντίνος | |
| datacite.contributor.RelatedPerson | Ζεϊμπέκης, Ιωάννης | |
| datacite.contributor.Supervisor | Δημητράκος, Θοδωρής | |
| dc.contributor.author | Σκεπαρνιά, Γαρυφαλιά | |
| dc.contributor.other | Skeparnia, Garyfalia | |
| dc.date.accessioned | 2026-02-04T10:48:46Z | |
| dc.date.available | 2026-02-04T10:48:46Z | |
| dc.date.issued | 2026-02-02 | |
| dc.degree | masterThesis | |
| dc.description.abstract | Η παρούσα διπλωματική εργασία πραγματεύεται το πολύπλοκο ερώτημα της δυνατότητας απόδοσης ψυχικής διαταραχής στο πλαίσιο της τεχνητής νοημοσύνης, υπό το πρίσμα της γνωσιοθεωρητικής επιστήμης και της φιλοσοφίας της ψυχιατρικής. Αρχικά, εξετάζονται οι βασικές έννοιες της νόησης, της συνείδησης, της εμπειρίας και της υποκειμενικότητας, καθώς και οι απαραίτητες προϋποθέσεις υπό τις οποίες μια διαταραχή θεωρείται ψυχική, λαμβάνοντας υπόψιν τη σχέση μεταξύ βιολογικής προέλευσης, υποκειμενικού βιώματος και κλινικής διάγνωσης. Σημαντικό μέρος της εργασίας αφιερώνεται στη διερεύνηση της φύσης της τεχνητής νοημοσύνης, όχι ως βιολογικού φορέα νόησης, αλλά ως συστήματος που προσομοιώνει γνωστικές και συμπεριφορικές λειτουργίες. Η ανάλυση επικεντρώνεται στο ερώτημα του κατά πόσο και με ποιον τρόπο η απουσία υποκειμενικής εμπειρίας επηρεάζει ή περιορίζει τη δυνατότητα απόδοσης ψυχοπαθολογικών χαρακτηριστικών σε μη βιολογικά συστήματα, όπως η τεχνητή νοημοσύνη. Εν συνεχεία, αποσαφηνίζεται η σημασία του «πάσχειν», σε αντίθεση με την απόκλιση από τη στατιστική νόρμα. Η διάκριση αυτή αναδεικνύεται μέσω σύγχρονων φιλοσοφικών προσεγγίσεων που τονίζουν τη σημασία του βιωματικού και ενσώματου χαρακτήρα της ψυχικής εμπειρίας, χωρίς ωστόσο να ταυτίζουν τη διάγνωση με την άμεση πρόσβαση στο βίωμα. Το ερώτημα παραμένει σκόπιμα ανοιχτό: Μπορεί να υφίσταται «πάσχειν» χωρίς συνείδηση; Οι ψυχικές διαταραχές ορίζονται ανεξάρτητα από την παρουσία του βιώματος πόνου; Όταν αποδίδουμε ψυχοπαθολογία στην τεχνητή νοημοσύνη αναπαριστούμε μια αντικειμενική πραγματικότητα ή πρόκειται για περιγραφή αντικειμενικών λειτουργικών μοτίβων ή για εννοιολογικές μεταφορές βασισμένες σε ανθρώπινα πρότυπα; Η εργασία καταλήγει σε έναν φιλοσοφικό αναστοχασμό σχετικά με το κατά πόσο οι παραδοσιακές έννοιες της ψυχικής διαταραχής μπορούν να εφαρμοστούν σε τεχνητές οντότητες, χωρίς να επιδιώκει να δώσει μια οριστική απάντηση, αλλά να προκαλέσει έναν διεπιστημονικό αναστοχασμό σχετικά με τα όρια της γνώσης, της εμπειρίας και της ψυχικής νόσου. | |
| dc.description.translatedabstract | This thesis deals with the complex question of the possibility of attributing mental disorders in the context of artificial intelligence, from the perspective of cognitive science and the philosophy of psychiatry. Initially, the basic concepts of cognition, consciousness, experience, and subjectivity are examined, as well as the necessary conditions under which a disorder is considered mental, considering the relationship between biological origin, subjective experience, and clinical diagnosis. A significant part of the work is devoted to exploring the nature of artificial intelligence, not as a biological agent of cognition, but as a system that simulates cognitive and behavioral functions. The analysis focuses on the question of whether and how the absence of subjective experience affects or limits the ability to attribute psychopathological characteristics to non-biological systems, such as artificial intelligence. Subsequently, the meaning of "suffering" is clarified, in contrast to deviation from the statistical norm. This distinction is highlighted through contemporary philosophical approaches that emphasize the importance of the experiential and embodied nature of mental experience, without, however, equating diagnosis with direct access to experience. The question remains deliberately open: Can suffering exist without consciousness? Are mental disorders defined independently of the presence of pain? When we attribute psychopathology to artificial intelligence, are we representing an objective reality, or are we describing objective functional patterns or conceptual metaphors based on human models? The paper concludes with a philosophical reflection on whether traditional concepts of mental disorder can be applied to artificial entities, without seeking to provide a definitive answer, but rather to provoke an interdisciplinary reflection on the limits of knowledge, experience, and mental illness. | |
| dc.identifier.uri | https://hdl.handle.net/10889/31172 | |
| dc.language.iso | el | |
| dc.rights | Attribution-NonCommercial-ShareAlike 3.0 Greece | en |
| dc.rights.uri | http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/3.0/gr/ | |
| dc.subject | Τεχνητή νοημοσύνη | |
| dc.subject | Ψυχικές διαταραχές | |
| dc.subject | Συνείδηση | |
| dc.subject | Υποκειμενικότητα | |
| dc.subject | Κλινική διάγνωση | |
| dc.subject | Πάσχειν | |
| dc.subject | Ψυχική νόσος | |
| dc.subject | Εμπειρία | |
| dc.subject.alternative | Artificial intelligence | |
| dc.subject.alternative | Mental disorders | |
| dc.subject.alternative | Consciousness | |
| dc.subject.alternative | Subjectivity | |
| dc.subject.alternative | Clinical diagnosis | |
| dc.subject.alternative | Suffering | |
| dc.subject.alternative | Mental illness | |
| dc.subject.alternative | Experience | |
| dc.title | Μπορεί το AI να πάσχει από ψυχικές διαταραχές; | |
| dc.title.alternative | Can AI suffer from mental disorders? |